OPERASYONLAR
VE HUKUK
84 SAYILI TEBLIGIN TATBIKATI-2 - Olumsuz tesbit
Bursa,28.02.2002
84 Sayili Teblig-Dogrudan Mal veya hizmet temin edilen mükellefler hakkinda
olumsuz rapor veya tesbit bulunanlarin Katma Deger Vergisi iadesi
Katma Deger Vergisi iadesi tatbikatinda mükellefler, bazan mal veya hizmet
satin aldiklari mükelleflerle ilgili olarak, (kendileri hakkinda olumsuz rapor
veya tesbit bulunmadigi halde ) olumsuz rapor veya tesbitlerle
karsilasmaktadir.
84 Sayili Katma Deger Vergisi tebligi bu sorunu çözmüstür.
Diyelim ki mükellefimiz, Aralik 2001 tarihinde, mükellef Hasan Tahsin’den bir
mal veya hizmet satin almistir. Yapilan inceleme sonucunda mükellef Hasan
Tahsin’in 1997 yilinda sahte ve muhteviyati itibariyle yaniltici belge
düzenledigi veya kullandigi hakkinda rapor bulunmaktadir. Bu durumda ne
olacaktir. Konuyu heman 84 sayili tebligi göre arastiralim. Tebligin
“3-Dogrudan mal veya hizmet temin ettikleri mükellefler hakkinda olumsuz rapor
veya tesbit bulunanlar”^kismi bu konuyu asagidaki sekilde islemektedir.
3.1. Kendileri hakkinda olumsuz rapor veya tesbit bulunmayanlarin mal veya
hizmet satin aldigi mükellefler hakkinda olumsuz rapor veya tesbit bulunmasi
halinda, bu mükelleflerden yapilan ( haklarinda olumsuz tesbit bulunanlardan
sadece olumsuz tesbitin yapildigi dönemlerdeki) alislara isabet eden kisma dört
kat teminat gösterilmesi veya bu alislara isabet eden kismin iade talebinden
çikarilmasi halinde , KALAN KISMA VE DIGER DÖNEMLERE
ILISKIN IADE TALEPLERI GENEL ESASLARA GÖRE YERINE GETIRILIR.
Hakkinda olumsuz rapor bulunanlardan alinan kisma isabet eden vergiye iliskin
teminat iade talebinde bulunan nezdindeki, olumsuz tesbit bulunandan alinan
kisma isabet eden vergiye iliskin teminat ise hakkinda olumsuz tesbit bulunan
mükellefle ilgili incelemenin sonucuna göre çözülür. Ancak asagida belirtilen
durumlarin varligi HALINDE DE genel esaslari göre iade yapilir.
3.1.1. Olumsuz raporda öngörülen vergi, ceza, gecikme zammi ve faizlerin
ödenmesi veya bunlarin toplami kadar teminat gösterilmesi halinde, bunlardan
mal ya da hizmet alanlarin bütün dönemlerdeki iade talepleri genel esaslara
göre yerine getirilir.
3.1.2. Iade talebinda bulunan mükellefin, haklarinda SMIYB düzenleme disinda
olumsuz tesbit veya SMIYB kullanma raporu bulunanlardan alislarina iliskin
ödemelerini veya
-iade talebinde bulunan mükellefe satis yapan ve haklarinda SMIYB düzenleme
disinda olumsuz tesbit veya SMIYB kullanma raporu bulunanlarin kendi alislarina
iliskin ödemelerini bu tebligin müteselsil sorumluluga iliskin bölümünde
belirtildigi sekilde yaptiklarini tevsik etmeleri halinde....
GENEL ESASLARA GÖRE YERINE GETIRILIR.
Ödeme... Yeminli Mali Müsavir tarafindan düzenlenmis raporla da tevsik edilir.
Denilmektedir.
Tebligin bu hükmüne göre konuyu ve sonuçlarini inceleyelim ve çözümü üretelim.
Mükellef, Hasan Tahsin 1997 yilinda SMIYB düzenlemis veya kullanmis oldugu
hakkinda bir rapor bulunmaktadir. KDV iadesi isteyen mükellefimiz, kendisi
hakkinda bir rapor olmamasina ragmen bir kayaya çarpmis ve KDV iadesi zora
girmistir.
Mükellefimizin Katma Deger
Vergisi iade istemi Aralik 2001 dönemine ait olmasina ragmen mükellefimiz ne
yapmalidir?
1.Ya Mükellef Hasan
Tahsin’den alinan mal ve hizmete ait KDV ‘ nin (4) dört kati
kadar teminat verecektir. Ancak bundan sonra KDV iadesini tam olarak alacaktir.
2. Veya bu alislara isabet eden kisma ait KDV’yi almaktan vazgeçecektir.
3. Ya da mükellef Hasan Tahsin 1997 dönemine ait SMIYB düzenleme veya kullanma
raporunda belirtilen vergi ve cezalarin tamamini ödeyecek veya bunlari
karsilayacak teminati Vergi Dairesine vermis olacaktir. Ancak bundan sonra
mükellefimiz KDV iadesini alacaktir.
4.Mükellef Hasan Tahsin hakkindaki rapor sadece SMIYB kullanma konusunda ise bu
durumda bu alislara iliskin ödemeler müteselsil sorumluluga iliskin hükümlere
göre yapilmis ve bu durum Yeminli Mali Müsavir raporu ile tevsik edilmisse KDV
iadesi alinabilir.
5. Ancak, yukaridaki belirtilen islemlerin yerine getirilmesinden sonra diger
dönemlere ait Katma Deger Vergisi Genel Esaslara göre iade edilmeye devam
edilecektir.
Görüldügü üzere, maalesef 84 sayili teblig de önce devletin alacagini garanti
altina almaya çalismistir. Bu konuyu tenkid etmek haddimiz degildir.
Ancak, SMIYB düzenleme disinda tesbitlerde ödemelerin müteselsil sorumluluk
Esaslarina göre yapilmis olmasi konusu gündeme bir kolaylik olarak gelmektedir.
Siz, kendiniz ne kadar iyi ve bütün vergisel ödevlerinizi, vatandaslik
ödevlerinizi en iyi sekilde yerine getiren bir mükellef olursaniz olun,
yanlislikla, bilmeden devlete karsi hile yapmis birinden mal veya hizmet
almissaniz, KDV iadesinde çok zor bir durumla karsi karsiya kaliyorsunuz.
Sizin mükellef olarak hiçbir suçunuz olmadigi halde, devlet sahte veya
yaniltici belge düzenleyenlerin bulundugu zincirdeki herkesi suçlu sayiyor ve
devletin kendi alacagi ödeninceye kadar veya teminat altina alincaya kadar
sorumlu olmaya devam ediyorsunuz.
Tebligin eksik ayagi dürüst mükellefi korumamasi, sorumlu tutmasidir.
Insallah, bütün bu çalkantilardan sonra devlet, dürüst mükellefini de korumayi
düsünür.
Cevdet Akçakoca
Yeminli Mali Müsavir
