|
Bursa, 27.Ekim.2011 DEFTER TUTMA VE VERGİ USUL KANUNU
TASLAĞI - TTK İLİŞKİSİ Vergi
Konseyi, şimdiye kadar olan çalışmalarında Kurumlar
Vergisi Kanununu yeniden düzenlemiş ve Gelir Vergisi Kanunu ile Vergi
Usul Kanununu yeniden yazmak üzere çalışmalara
başlamıştır. Elimize
geçen Vergi Usul Kanunu tasarısı 287 maddeden ibaret olup bu
kanunun yeniden düzenlemesi konusunda ilgili odalardan teklifler ve
düzenlemelere yardım için bilgiler istenmektedir. Tasarıya
baktığımızda bilhassa defter tutma konusunun yeni Türk
Ticaret Kanunu ile bağlantılı olduğunu görmekteyiz. 6102
sayılı yeni Türk Ticaret Kanunu 64-89
maddeleri arasında Ticari defterler, envanter- bilanço ve
değerleme konularını işlemiş ve kanunun 64
üncü maddesi Defter tutma
yükümlülüğünü aşağıdaki
şekilde açıklamıştır. MADDE 64- (1)
Her tacir, ticari defterleri tutmak ve defterlerinde, ticari
işlemleriyle malvarlığı durumunu, Türkiye Muhasebe
Standartlarına ve 88 inci madde hükümleri başta olmak
üzere bu Kanuna göre açıkça görülebilir
bir şekilde ortaya koymak zorundadır. Defterler,
üçüncü kişi uzmanlara, makul bir süre içinde
yapacakları incelemede işletmenin faaliyetleri ve finansal durumu
hakkında fikir verebilecek şekilde tutulur. İşletme
faaliyetlerinin oluşumu ve gelişmesi defterlerden izlenebilmelidir. (2) Tacir, işletmesiyle ilgili
olarak gönderilmiş bulunan her türlü belgenin, fotokopi,
karbonlu kopya, mikrofiş, bilgisayar kaydı veya benzer şekildeki
bir kopyasını, yazılı, görsel veya elektronik ortamda
saklamakla yükümlüdür. (3) Ticari defterler,
açılış ve kapanışlarında noter
tarafından onaylanır. Kapanış onayları, izleyen
faaliyet döneminin altıncı ayının sonuna kadar
yapılır. Şirketlerin kuruluşunda defterlerin
açılışı ticaret sicili müdürlükleri
tarafından da onaylanabilir. Açılış
onayının noter tarafından yapıldığı
hâllerde noter, ticaret sicili tasdiknamesini aramak zorundadır.
Türkiye Muhasebe Standartlarına göre elektronik ortamda veya
dosyalama suretiyle tutulan defterlerin açılış ve
kapanış onaylarının şekli ve esasları ile bu
defterlerin nasıl tutulacağı Sanayi ve Ticaret
Bakanlığınca bir tebliğle belirlenir. (4) Pay defteri, yönetim kurulu
karar defteri ve genel kurul toplantı ve müzakere defteri gibi
işletmenin muhasebesiyle ilgili olmayan defterler de ticari defterlerdir. (5) Yevmiye, defteri kebir ve envanter defteri dışında tutulacak defterler
Türkiye Muhasebe Standartları Kurulu tarafından bir tebliğ
ile belirlenir. Ticaret kanununun 64 ve devamı
maddelerinde düzenlenen defter tutma konusu özellikle Türkiye
Muhasebe Standartları kurumunun tebliğlerine
bağlanmıştır. Eskiden beri olan Yevmiye, defteri kebir, envanter defterinin ve pay defteri, yönetim kurulu
karar defteri ve genel kurul toplantı ve müzakere defteri gibi
defterlerin tutulacağı yeni Türk Ticaret Kanununun amir
hükümlerindendir. Üzerinde
çalışılmakta olan Yeni Vergi Usul Kanunu
tasarısında ise defter tutma konusu 135 ile 147 inci maddeler
arasında incelenmektedir. Taslağın 136 1ncı maddesi
kimlerin defter tutacağını açıklamaktadır. Defter tutma Madde 136-
(1) Aşağıda
yazılı gerçek ve tüzel kişiler defter tutarlar. a) 6102 sayılı
Türk Ticaret Kanuna göre tacirler ile tacir sayılanlar, b) Esnaf, c) Serbest meslek erbabı, ç)
Çiftçiler, d) Kooperatifler e) Adi şirketler. (2) Yukarıda
belirtilenlerden esnaf, serbest meslek erbabı, çiftçiler ve
adi şirketler bu Kanuna; diğerleri tabi bulundukları kanunlara
göre defter tutarlar. (3) Bu Kanuna göre defter
tutanlar, diledikleri takdirde tacirlerin tabi oldukları esaslara
göre defter tutabilirler. Yine taslağa göre
tutulacak defterler şunlardır. a. 141 madde
Serbest Meslek Kazanç Defteri b. 142 madde
İşletme Defteri c.
143 madde Yabancı Ulaştırma
İşletmelerinde Hasılat Defteri d. 144 madde
Ambar defteridir. Taslağa
ilk bakışta yevmiye, defteri kebir, envanter
defteri ve diğer defterlerin tutulup
tutulmayacağı konusunda bir tereddüde
düşülebilir. Ancak, 136ıncı maddenin 1/a
fıkrası görüldüğü gibi 6102 sayılı
kanuna göre tacirler ve tacir sayılanlardan bahsetmektedir. Bu
hükümdeki esasları göz önüne alarak Türk
Ticaret Kanununun 64 ünçü maddesine gittiğimizde yevmiye,
defterikebir ve envanter defteri ve diğer
defterlerin de tutulacağını görmekteyiz. Yapılan
düzenlemeler, bundan sonra Türk Ticaret Kanunu, Türkiye Muhasebe
Standartları ve Uluslar arası Muhasebe Standartlarının
gerek ticari hayatta ve gerekse vergisel düzenlemelerde öne
çıkacağını, Vergi sistemi ile ilgili
düzenlemelerde de ticari hayatın ve dünyadaki tatbikatın
göz önüne alınacağını
düşünmekteyiz. Yeminli Mali Müşavir Cevdet Akçakoca |